FDES (Fiche de Déclaration Environnementale et Sanitaire), Fransa’da yapı ürünleri için kullanılan, çevresel ve sağlık etkilerini değerlendiren standartlaştırılmış bir ürün çevresel beyanıdır.
FDES, Avrupa standardı EN 15804 + A2 ve Fransız ulusal eki NF EN 15804/CN çerçevesinde hazırlanır ve ISO 14025 prensiplerine dayanır.
Bu belge, ürünün tüm yaşam döngüsü boyunca (ham madde çıkarımı, üretim, nakliye, montaj, kullanım ve ömür sonu aşamaları) çevresel etkilerini değerlendirir ve Fransa’ya özgü sağlık göstergelerini içerir.
FDES belgeleri, Fransa’daki resmi çevresel veri platformu olan INIES veri tabanına kaydedilir ve bağımsız üçüncü taraf doğrulamasından geçer.
FDES, genellikle “Fransız EPD’si” olarak anılsa da, EPD’den farklı olarak sağlık göstergelerini de kapsar ve Fransa mevzuatına özgü gereklilikler içerir.
FDES Hangi Düzenlemelere Uyum Sağlar?
FDES, Fransa’daki çevresel düzenlemelerle doğrudan bağlantılıdır. Özellikle: NF EN 15804 + A2, NF EN 15804/CN (Fransız Ulusal Eki), ISO 14025, Fransa’nın RE 2020 (Réglementation Environnementale 2020) mevzuatı, RE 2020 kapsamında, yeni binalar için bina düzeyinde yaşam döngüsü değerlendirmesi (LCA) zorunludur. Bu hesaplamalarda ürün verisi olarak INIES’e kayıtlı FDES belgeleri kullanılmaktadır. Bu nedenle FDES, Fransa pazarına sunulan birçok yapı ürünü için fiili bir gereklilik haline gelmiştir.
FDES Neleri Kapsar?
FDES, ürünün tüm yaşam döngüsünü “beşikten mezara” yaklaşımıyla inceler: Yaşam Döngüsü Aşamaları A1–A3: Üretim (ham madde çıkarımı ve üretim), A4–A5: Nakliye ve şantiye aşaması, B1–B7: Kullanım aşaması, C1–C4: Ömür sonu (söküm, atık yönetimi, bertaraf), (Gerektiğinde Modül D – geri kazanım faydaları),
Başlıca Çevresel Göstergeler
- İklim değişikliği (CO₂ eşdeğeri)
- Ozon tabakasının incelmesi
- Asitlenme
- Ötrofikasyon
- Fotokimyasal ozon oluşumu
- Yenilenebilir ve yenilenemeyen kaynak kullanımı
- Su tüketimi
- Atık oluşumu
- Sağlık ve İç Mekân Bilgileri
Bunlar arasında:
- Uçucu organik bileşik (VOC) emisyonları
- İç mekân hava kalitesi etkileri
- Su ve hava kirliliğine katkı göstergeleri yer alabilir (ürün tipine bağlı olarak).